ଭାରତୀୟ ରେଳବାଇ ବ୍ରଡଗେଜ ନେଟୱାର୍କର ୯୯.୨% ବିଦ୍ୟୁତୀକରଣ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ
ଭାରତୀୟ ରେଳବାଇ ବ୍ରଡଗେଜ ନେଟୱାର୍କର ୯୯.୨% ବିଦ୍ୟୁତୀକରଣ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ : ବ୍ରିଟେନ, ଋଷ ଏବଂ ଚୀନ ଠାରୁ ବହୁ ଆଗରେ୧୪ଟି ରେଳ ଜୋନ୍ ଏବଂ ୨୫ଟି ରାଜ୍ୟ/କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳରେ ୧୦୦% ବିଦ୍ୟୁତୀକରଣରେଳ ନେଟୱାର୍କର ବିଦ୍ୟୁତୀକରଣ ଏକ ମିଶନ ମୋଡରେ କରାଯାଇଛି। ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରାୟ ୯୯.୨ ପ୍ରତିଶତ ବ୍ରଡ୍ ଗେଜ୍ (ବିଜି) ନେଟୱାର୍କର ବିଦ୍ୟୁତୀକରଣ କରାଯାଇଛି। ଅବଶିଷ୍ଟ ନେଟୱର୍କର ବିଦ୍ୟୁତୀକରଣ କାର୍ଯ୍ୟ ହାତକୁ ନିଆଯାଇଛି। ୨୦୧୪-୨୫ ମଧ୍ୟରେ ଏବଂ ୨୦୧୪ ପୂର୍ବରୁ କରାଯାଇଥିବା ବିଦ୍ୟୁତୀକରଣ ନିମ୍ନରେ ଦିଆଗଲା:ସମୟକିଲୋମିଟର୨୦୧୪ ପୂର୍ବରୁ (ପ୍ରାୟ ୬୦ ବର୍ଷ)୨୧,୮୦୧୨୦୧୪-୨୫୪୬,୯୦୦ରେଳବାଇର ବିଦ୍ୟୁତୀକରଣ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଭାରତୀୟ ରେଳବାଇର ସଫଳତା ବିଶ୍ୱସ୍ତରରେ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ। ଜୁନ ୨୦୨୫ ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ ୟୁନିଅନ ଅଫ୍ ରେଲୱେ (ୟୁଆଇସି)ର ସଦ୍ୟତମ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ରେଳ ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ରେଳ ବିଦ୍ୟୁତୀକରଣ ନିମ୍ନରେ ଦିଆଗଲା: ଦେଶରେଳ ବିଦ୍ୟୁତିକରଣବ୍ରିଟେନ୩୯%ଫ୍ରାନ୍ସ୬୦%ସ୍ପେନ୍୬୭%ଋଷ୫୨%ଜାପାନ୬୪%ଚୀନ୍୮୨%ସୁଇଜରଲ୍ୟାଣ୍ଡ୧୦୦%ଆର୍ଥିକ ବର୍ଷ ୨୦୨୩-୨୪ ଏବଂ ୨୦୨୪-୨୫ ରେ ରେଳବାଇ ବିଦ୍ୟୁତୀକରଣ ଯଥାକ୍ରମେ ୭,୧୮୮ ଏବଂ ୨,୭୦୧ ମାର୍ଗ କିଲୋମିଟର (ଆରକେଏମ) ହାସଲ କରିଛି। ଆହୁରି, ସମସ୍ତ ନୂତନ ଲାଇନ/ମଲ୍ଟି-ଟ୍ରାକିଂ ପ୍ରକଳ୍ପକୁ ମଞ୍ଜୁରୀ ଦିଆଯାଉଛି ଏବଂ ବିଦ୍ୟୁତୀକରଣ ସହିତ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଉଛି। ବିଦ୍ୟୁତୀକରଣର ଜୋନ ଓ୍ବାରୀ ସ୍ଥିତି ନିମ୍ନରେ ଦିଆଗଲା:କ୍ରମିକ ନଂଜୋନ୍ପ୍ରତିଶତ ବିଦ୍ୟୁତକରଣ୧କେନ୍ଦ୍ର ରେଳବାଇ୧୦୦%୨ପୂର୍ବତଟ ରେଳବାଇ୧୦୦%୩ପୂର୍ବ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ରେଳବାଇ୧୦୦%୪ପୂର୍ବ ରେଳବାଇ୧୦୦%୫କୋଙ୍କଣ ରେଳବାଇ୧୦୦%୬କୋଲକତା ମେଟ୍ରୋ୧୦୦%୭ଉତ୍ତର କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ରେଳବାଇ୧୦୦%୮ଉତ୍ତର ପୂର୍ବ ରେଳବାଇ୧୦୦%୯ଉତ୍ତର ରେଳବାଇ୧୦୦%୧୦ଦକ୍ଷିଣ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ରେଳବାଇ୧୦୦%୧୧ଦକ୍ଷିଣ ପୂର୍ବ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ରେଳବାଇ୧୦୦%୧୨ଦକ୍ଷିଣ ପୂର୍ବ ରେଳବାଇ୧୦୦%୧୩ପୂର୍ବ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ରେଳବାଇ୧୦୦%୧୪ପଶ୍ଚିମ ରେଳବାଇ୧୦୦%୧୫ଉତ୍ତର ପଶ୍ଚିମ ରେଳବାଇ୯୮%୧୬ଦକ୍ଷିଣ ରେଳବାଇ୯୮%୧୭ଉତ୍ତରପୂର୍ବ ଫ୍ରଣ୍ଟିଅର ରେଳବାଇ୯୫%୧୮ଦକ୍ଷିଣ ପଶ୍ଚିମ ରେଳବାଇ୯୫%ବିହାର, ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ, ରାଜସ୍ଥାନ, ଛତିଶଗଡ଼ ଏବଂ ତାମିଲନାଡ଼ୁ ସମେତ ବିଦ୍ୟୁତୀକରଣର ରାଜ୍ୟ/କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳୱାରୀ ସ୍ଥିତି ନିମ୍ନରେ ଦିଆଗଲା:କ୍ରମିକ ନଂରାଜ୍ୟପ୍ରତିଶତ ବିଦ୍ୟୁତକରଣ କ୍ରମିକ ନଂରାଜ୍ୟପ୍ରତିଶତ ବିଦ୍ୟୁତକରଣ୧ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ୧୦୦% ୧୬ମିଜୋରାମ୧୦୦%୨ଅରୁଣାଚଳ ପ୍ରଦେଶ୧୦୦% ୧୭ନାଗାଲାଣ୍ଡ୧୦୦%୩ବିହାର୧୦୦% ୧୮ଓଡିଶା୧୦୦%୪ଚଣ୍ଡିଗଡ୧୦୦% ୧୯ପୁଡୁଚେରୀ୧୦୦%୫ଛତିଶଗଡ୧୦୦% ୨୦ପଞ୍ଜାମ୧୦୦%୬ଦିଲ୍ଲୀ୧୦୦% ୨୧ତେଲେଙ୍ଗାନା୧୦୦%୭ଗୁଜୁରାଟ୧୦୦% ୨୨ତ୍ରିପୁରା୧୦୦%୮ହରିଆନା୧୦୦% ୨୩ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ୧୦୦%୯ହିମାଚଳ ପ୍ରଦେଶ୧୦୦% ୨୪ଉତ୍ତରାଖଣ୍ଡ୧୦୦%୧୦ଜାମ୍ମୁ ଏବଂ କାଶ୍ମୀର୧୦୦% ୨୫ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗ୧୦୦%୧୧ଝାଡଖଣ୍ଡ୧୦୦% ୨୬ରାଜସ୍ଥାନ୯୯%୧୨କେରଳ୧୦୦% ୨୭ତାମିଲନାଡୁ ୯୭%୧୩ମଧ୍ୟ ପ୍ରଦେଶ୧୦୦% ୨୮କର୍ଣ୍ଣାଟକ୯୬%୧୪ମହାରାଷ୍ଟ୍ର୧୦୦% ୨୯ଆସାମ୯୨%୧୫ମେଘାଳୟ୧୦୦% ୩୦ଗୋଆ୯୧%ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବ କ୍ଷେତ୍ରର ଅରୁଣାଚଳ ପ୍ରଦେଶ, ମେଘାଳୟ, ନାଗାଲାଣ୍ଡ, ତ୍ରିପୁରା ଏବଂ ମିଜୋରାମ ରାଜ୍ୟରେ ବିଦ୍ୟମାନ ବ୍ରଡଗଜ୍ ନେଟୱାର୍କକୁ ୧୦୦ ପ୍ରତିଶତ ବିଦ୍ୟୁତୀକରଣ କରାଯାଇଛି। ଆହୁରି, ସମସ୍ତ ନୂତନ ଲାଇନ/ମଲ୍ଟି-ଟ୍ରାକିଂ ପ୍ରକଳ୍ପକୁ ମଞ୍ଜୁରୀ ଦିଆଯାଉଛି ଏବଂ ବିଦ୍ୟୁତକରଣ ସହିତ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଉଛି। ଆସାମରେ ୯୨ ପ୍ରତିଶତ ବିଦ୍ୟୁତୀକରଣ କରାଯାଇ ଅବଶିଷ୍ଟ ନେଟୱାର୍କର ବିଦ୍ୟୁତୀକରଣ କାର୍ଯ୍ୟ ହାତକୁ ନିଆଯାଇଛି।ରେଳବାଇ ବିଦ୍ୟୁତୀକରଣର ସଦ୍ୟତମ ବିବରଣୀ ଭାରତୀୟ ରେଳବାଇର ୱେବସାଇଟରେ ନିମ୍ନଲିଖିତ ଲିଙ୍କରେ ଉପଲବ୍ଧ: https://indianrailways.gov.in/railwayboard/uploads/directorate/ele_engg/2025/Status%20of%20Railway%C2%A0Electrification%20as%20on%C2%A030_11_2025.pdfବିଦ୍ୟୁତୀକରଣ ପ୍ରକଳ୍ପ (ଗୁଡ଼ିକ) ର ସମାପ୍ତି ବିଭିନ୍ନ କାରଣ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ, ଯେପରିକି ଜଙ୍ଗଲ ବିଭାଗର ଅଧିକାରୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଜଙ୍ଗଲ ମଞ୍ଜୁରୀ, ଉଲ୍ଲଙ୍ଘନ କରୁଥିବା ଉପଯୋଗିତାଗୁଡ଼ିକର ସ୍ଥାନାନ୍ତର, ବିଭିନ୍ନ କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷଙ୍କ ଠାରୁ ବୈଧାନିକ ମଞ୍ଜୁରୀ, ଅଞ୍ଚଳର ଭୂତାତ୍ତ୍ୱିକ ଏବଂ ଭୌଗୋଳିକ ଅବସ୍ଥା, ପ୍ରକଳ୍ପ ଗୁଡ଼ିକର ସ୍ଥାନରେ ଆଇନ ଶୃଙ୍ଖଳା ପରିସ୍ଥିତି, ଜଳବାୟୁ ପରିସ୍ଥିତି କାରଣରୁ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ପ୍ରକଳ୍ପ ସ୍ଥାନ ପାଇଁ ବର୍ଷରେ କାର୍ଯ୍ୟ ମାସ ସଂଖ୍ୟା ଇତ୍ୟାଦି। ଏହି ସମସ୍ତ କାରଣ ପ୍ରକଳ୍ପ (ଗୁଡ଼ିକ) ର ସମାପ୍ତି ସମୟକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରିଥାଏ।ସଡ଼କ ପରିବହନ ତୁଳନାରେ ରେଳବାଇ ଦ୍ୱାରା ପରିବହନରେ ଅଙ୍ଗାରକାମ୍ଳ ନିର୍ଗମନରେ ହ୍ରାସ ନିମ୍ନରେ ଦିଆଯାଇଛି (ସନ୍ଦର୍ଭ:-ନୀତି ଆୟୋଗଙ୍କ “ଭାରତରେ ଦ୍ରୁତ ଟ୍ରାକିଂ ମାଲ ପରିବହନ, ଜୁନ୍ ୨୦୨୧” ଶୀର୍ଷକ ରିପୋର୍ଟ)ପରିବହନଗୋଟିଏ କିଲୋମିଟରରେ ଗୋଟିଏ ଟନ୍ ମାଲ ପରିବହନ ଦ୍ବାରା ହ୍ରାସ ହେଉଥିବା ଅଙ୍ଗାରକାମ୍ଳସଡକ୧୦୧ ଗ୍ରାମରେଳ୧୧.୫ ଗ୍ରାମ (ପ୍ରାୟ ୮୯% କମ୍)ଭାରତୀୟ ରେଳବାଇ ଅକ୍ଷୟ ଶକ୍ତି ଉତ୍ସ, ସୌର, ପବନ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅକ୍ଷୟ ଉତ୍ସଗୁଡ଼ିକର ମିଳିତ ଉପଯୋଗ ସହିତ ପାଖାପାଖି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରେଳ ବିଦ୍ୟୁତୀକରଣ ମାଧ୍ୟମରେ ସ୍ଥାୟୀ ପରିଚାଳନା ପାଇଁ ପ୍ରତିବଦ୍ଧ, ଯାହା ରଣନୈତିକ ଶକ୍ତି କ୍ରୟ ଯୋଜନା ଉପରେ ଆଧାରିତ, ଏହିପରି କାର୍ବନ ହ୍ରାସରେ ଯୋଗଦାନ କରିଥାଏ।କେନ୍ଦ୍ର ରେଳ, ସୂଚନା ଓ ପ୍ରସାରଣ ଏବଂ ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ ଓ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତି ମନ୍ତ୍ରୀ ଶ୍ରୀ ଅଶ୍ୱିନୀ ବୈଷ୍ଣବ ଆଜି ଲୋକସଭାରେ ଏକ ପ୍ରଶ୍ନର ଲିଖିତ ଉତ୍ତରରେ ଏହି ସୂଚନା ପ୍ରଦାନ କରିଛନ୍ତି।