କେରଳ କୌମୁଦି ସମ୍ମିଳନୀକୁ ସମ୍ବୋଧିତ କରିଛନ୍ତି ଶ୍ରୀ ଅମିତ ଶାହ

କେରଳ କୌମୁଦି ସମ୍ମିଳନୀକୁ ସମ୍ବୋଧିତ କରିଛନ୍ତି ଶ୍ରୀ ଅମିତ ଶାହ ,ଲ l l ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଶ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ ହେଉଛନ୍ତି ଭାରତୀୟ ଇତିହାସର ଏକମାତ୍ର ନେତା ଯିଏ ଅକ୍ଷୟ ଶକ୍ତି ଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ଶକ୍ତି ଉତ୍ପାଦନ ଏବଂ ପୃଥିବୀର ସୁରକ୍ଷା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିବିଧ ବିକାଶର ପରିକଳ୍ପନା କରିଛନ୍ତିଭିତ୍ତିଭୂମି, ଶିକ୍ଷା, ଗବେଷଣା ଓ ବିକାଶ, ଶିଳ୍ପ ବିକାଶ, ଏବଂ ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତିର ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଆୟରେ ବୃଦ୍ଧି-ଏହା ହେଉଛି ‘ବିକଶିତ କେରଳମ୍ ’ ପାଇଁ ଆମର ଦୂରଦୃଷ୍ଟିଆମେ ଏକ ବିକଶିତ କେରଳ, ଏକ ସୁରକ୍ଷିତ କେରଳ ଏବଂ ସମସ୍ତଙ୍କ ବିଶ୍ୱାସକୁ ସମ୍ମାନ ଦେଉଥିବା କେରଳ ଗଠନ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛୁଆମେ କେରଳରେ ବିନା ଦୁର୍ନୀତିରେ ଶାସନ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିବାକୁ ଚାହୁଁ; ପରିଶୋଧ ପାଇଁ ବାହାରୁ ଅର୍ଥ ଆଗମନ ଆଧାରିତ ଅର୍ଥବ୍ୟବସ୍ଥା କେରଳକୁ ଲାଭାନ୍ୱିତ କରିପାରିବ ନାହିଁଯେତେବେଳେ ଆମେ ପି. ଏଫ୍. ଆଇ. ଉପରେ ପ୍ରତିବନ୍ଧକ ଲଗାଇଲୁ, ସେତେବେଳେ ଏଠାରେ କ୍ଷମତାରେ ଥିବା ଉଭୟ ମେଣ୍ଟ ଏହାକୁ ବିରୋଧ କରିଥିଲେ; ପି. ଏଫ୍. ଆଇ. ଏବଂ ଜମାତ୍-ଏ-ଇସଲାମି ଭଳି ସଙ୍ଗଠନ କେରଳକୁ ଏକଜୁଟ ରଖିପାରିବେ କି?ସାବରିମାଳା ମନ୍ଦିରରେ ସୁନା ଚୋରି ମାମଲାର ନିରପେକ୍ଷ ଏଜେନ୍ସି ଦ୍ୱାରା ତଦନ୍ତ କରାଯିବା ଉଚିତ୨୦୦୪ ରୁ ୨୦୧୪ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର କେରଳର ବିକାଶ ପାଇଁ ୭୨,୦୦୦ କୋଟି ଟଙ୍କା ଦେଇଥିବା ବେଳେ ୨୦୧୪ ରୁ ୨୦୨୪ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମୋଦୀ ୩.୧୩ ଲକ୍ଷ କୋଟି ଟଙ୍କା ପ୍ରଦାନ କରିଛନ୍ତିଏହା ମୋଦୀ ସରକାର ନୁହେଁ, ବରଂ କେରଳ ପାଇଁ କେରଳ ସରକାର ହିଁ ଅନ୍ୟାୟ କରିଛନ୍ତିଯେତେବେଳେ ନୂତନ କେରଳ ସୃଷ୍ଟି ହେବ, ସେତେବେଳେ ହିଁ ନୂତନ ଭାରତ ସୃଷ୍ଟି ହେବ; ଯେତେବେଳେ ଏକ ବିକଶିତ କେରଳ ହେବ, ସେତେବେଳେ ହିଁ ଏକ ବିକଶିତ ଭାରତ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇପାରିବକେରଳ କୌମୁଦି ଭାରତର ଆଞ୍ଚଳିକ ଭାଷାଗୁଡ଼ିକର ସାମ୍ବାଦିକତାରେ ଏକ ବିଶ୍ୱସନୀୟ ସ୍ୱର ଭାବେ ଉଭା ହୋଇଛିକେରଳ କୌମୁଦି କେରଳର ଲୋକଙ୍କ ଆତ୍ମାର ସ୍ୱର ପାଲଟି ଯାଇଛିକେନ୍ଦ୍ର ଗୃହ ଏବଂ ସମବାୟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଶ୍ରୀ ଅମିତ ଶାହ ଆଜି କେରଳର ତିରୁବନନ୍ତପୁରମଠାରେ କେରଳ କୌମୁଦି ସମ୍ମିଳନୀକୁ ସମ୍ବୋଧିତ କରିଛନ୍ତି। ଏହି ଅବସରରେ ବହୁ ମାନ୍ୟଗଣ୍ୟ ବ୍ୟକ୍ତି ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ।କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହ ଏବଂ ସମବାୟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଶ୍ରୀ ଅମିତ ଶାହ ତାଙ୍କ ଅଭିଭାଷଣରେ କହିଥିଲେ ଯେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଶ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ‘ନୂତନ ଭାରତ, ଏକ ନୂତନ କେରଳ ’ ର ପରିକଳ୍ପନାକୁ ଏକ ବିକଶିତ ଭାରତର ପରିକଳ୍ପନା ମଧ୍ୟରେ ସାମିଲ କରାଯାଇଛି। ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ଏକ ବିକଶିତ ଭାରତର ପରିକଳ୍ପନା ଏକ ବିକଶିତ କେରଳ ଦେଇ ଗତି କରିଥାଏ। ବିକଶିତ ଭାରତର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଯେ ଭାରତର ପ୍ରତ୍ୟେକ ରାଜ୍ୟ ଏହାର ସର୍ବୋତ୍ତମ ସାମର୍ଥ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ ବିକାଶ କରିବା ଉଚିତ, ଯାହା ସୂଚିତ କରେ ଯେ ଏକ ବିକଶିତ କେରଳର ଦୃଷ୍ଟିକୋଣ ମଧ୍ୟ ଏଥିରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ । ଶ୍ରୀ ଶାହ କହିଥିଲେ ଯେ ଆମର ଲକ୍ଷ୍ୟ ହେଉଛି ଏକ ବିକଶିତ କେରଳ, ଏକ ସୁରକ୍ଷିତ କେରଳ, ଏପରି କେରଳ ସୃଷ୍ଟି କରିବା, ଯାହା ସମସ୍ତଙ୍କ ବିଶ୍ୱାସକୁ ସମ୍ମାନ ଦେବ ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ବିଶ୍ୱାସକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିବ। ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ଭିତ୍ତିଭୂମି, ଶିକ୍ଷା, ଗବେଷଣା ଓ ବିକାଶ, ଔଦ୍ୟୋଗିକ ବିକାଶ ଏବଂ ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତିର ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଆୟରେ ବୃଦ୍ଧି-ଏହା ହେଉଛି ‘ବିକଶିତ କେରଳମ୍ ’ ପାଇଁ ଆମର ଦୂରଦୃଷ୍ଟି। ଏକ ବିକଶିତ କେରଳରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ନାଗରିକଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ପ୍ରତି ଧ୍ୟାନ ଦେବା ଉଚିତ ଏବଂ ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ରକାରର ବିଶ୍ୱାସ ଓ ସୁରକ୍ଷା ସୁନିଶ୍ଚିତ କରାଯିବା ଉଚିତ, ତାହା ଯେ କୌଣସି ଧର୍ମ କିମ୍ବା ସମ୍ପ୍ରଦାୟ ନିର୍ବିଶେଷରେ। ଶ୍ରୀ ଅମିତ ଶାହ କହିଥିଲେ ଯେ ଆମେ ଏକ ଆକାଂକ୍ଷୀ ଭାରତ ବିଷୟରେ ଆଲୋଚନା କରୁଛୁ। ଆମେ ଏପରି ଏକ ଭାରତ ବିଷୟରେ ଆଲୋଚନା କରୁଛୁ ଯେଉଁଠାରେ ଏକ ଉନ୍ନତ ଭବିଷ୍ୟତ, ପ୍ରଗତି, ମନରେ ଆଶା, ଏବଂ ଯାହା ଆତ୍ମନିର୍ଭରଶୀଳ ହେବା ସହିତ ଆତ୍ମବିଶ୍ୱାସ ମଧ୍ୟ ରହିଛି। ଏଥିରୁ ହିଁ ଏକ ନୂତନ ଭାରତର ପରିକଳ୍ପନା ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି। ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ଏହି ଲକ୍ଷ୍ୟକୁ ସାକାର କରିବା, ଭାରତର ପ୍ରତ୍ୟେକ ରାଜ୍ୟକୁ ଏହାର ସର୍ବୋତ୍ତମ ସ୍ତରରେ ବିକଶିତ କରିବା ହେଉଛି ଆମର ଲକ୍ଷ୍ୟ। ଆମେ ଏପରି ଏକ ରାଜନୀତିର ମଧ୍ୟ ପରିକଳ୍ପନା କରିଛୁ, ଯେଉଁଥିରେ ପ୍ରଦର୍ଶନକୁ ରାଜନୀତି ଅପେକ୍ଷା ଅଧିକ ପ୍ରାଥମିକତା ଦିଆଯାଇଥାଏ।କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହ ଏବଂ ସମବାୟ ମନ୍ତ୍ରୀ କହିଛନ୍ତି ଯେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଶ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ ଦେଶରେ କାର୍ଯ୍ୟଦକ୍ଷତା ଆଧାରିତ ରାଜନୀତି ଆରମ୍ଭ କରିଛନ୍ତି, ଯେଉଁଠାରେ ଅଭିଯୋଗ ପରିବର୍ତ୍ତେ ପ୍ରତିବଦ୍ଧତା ଉପରେ ବିଶ୍ୱାସ ରହିଛି। ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ଦେଶ ଯେତେ ବିକଶିତ ହେଉନା କାହିଁକି, ସବୁବେଳେ ଅଭିଯୋଗ ରହିବ, କିନ୍ତୁ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଅଭିଯୋଗର ସମାଧାନ ପାଇଁ ପ୍ରତିବଦ୍ଧତା ରହିବା ଉଚିତ। ଆମେ ଏପରି ଏକ ସମାଜ ସୃଷ୍ଟି କରିବାରେ ବିଶ୍ୱାସ କରୁ ଯେଉଁଠାରେ ବିକାଶ ପାଇଁ ଆମକୁ କାହାକୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିବାର ଆବଶ୍ୟକତା ନାହିଁ। ଆମେ ନୀରବତାରୁ ଶକ୍ତି ଆଡ଼କୁ ଯିବାକୁ ଚାହୁଁଛୁ। ଯେଉଁମାନେ ନୀରବରେ ବସିଛନ୍ତି, ନିର୍ଯ୍ୟାତିତ ହୋଇଛନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ପାଖରେ ଏତେ ଶକ୍ତି ରହିବା ଉଚିତ ଯେ ସେମାନଙ୍କୁ ଆଉ ନୀରବ ରହିବାର ଆବଶ୍ୟକତା ନାହିଁ। ଆମେ ସନ୍ଦେହରୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ଏବଂ ବିଳମ୍ବରୁ ବିତରଣ ଆଡ଼କୁ ଯିବାକୁ ଚାହୁଁଛୁ।ଗୃହ ମନ୍ତ୍ରୀ କହିଥିଲେ ଯେ ଆମେ ଏକ ବିକଶିତ କେରଳର ପରିକଳ୍ପନା କରିଛୁ। କେରଳ ଅପାର ସମ୍ଭାବନାରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ। କେରଳର ସଂସ୍କୃତି, ସାହିତ୍ୟ ଏବଂ ଶିକ୍ଷା ପ୍ରତି ଆଗ୍ରହ ଏହାକୁ ସମଗ୍ର ଦେଶର ଶୀର୍ଷ ରାଜ୍ୟ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ କରିଥାଏ ଏବଂ ସମଗ୍ର ଭାରତର ଏହା ଉପରେ ବିଶ୍ୱାସ ରହିଛି। ଆୟୁର୍ବେଦ ଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ଆଇ. ଟି. ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, କ୍ରୀଡ଼ାଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ଷ୍ଟାର୍ଟଅପ୍ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ଏବଂ ନୂତନ ବିଚାର ଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ବୌଦ୍ଧିକ ଆଲୋଚନା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ-ସବୁକିଛି ଏଠାରେ ରହିଛି, ଏବଂ ସମଗ୍ର ଦେଶରେ ଏହି କ୍ଷେତ୍ରରେ କେରଳ ସର୍ବୋତ୍ତମ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିଛି। ଶ୍ରୀ ଶାହ କହିଥିଲେ ଯେ, କେରଳରେ ଦୁଇ ବିରୋଧୀ ମେଣ୍ଟ ମଧ୍ୟରେ ପରିବର୍ତ୍ତିତ କ୍ଷମତାର ଚକ୍ରାଜନୀତିରେ ଏକ ପ୍ରକାର ସ୍ଥାଣୁତା ଆଣିଛି। ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ନିକଟରେ କେରଳରେ ହୋଇଥିବା ସ୍ଥାନୀୟ ସଂସ୍ଥା ନିର୍ବାଚନ ପରିଦୃଶ୍ୟକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ବଦଳାଇ ଦେଇଛି। ଶ୍ରୀ ଶାହ କହିଥିଲେ ଯେ ସେ କେରଳର ଜନସାଧାରଣଙ୍କୁ ଏକ ନୂତନ ବିଚାର, ନୂତନ ରକ୍ତ ଏବଂ ଏକ ନୂତନ ପ୍ରକାରର ରାଜନୀତି ପାଇଁ ନିବେଦନ କରିବାକୁ ଆସିଛନ୍ତି। ସେ କହିଥିଲେ ଯେ କେବଳ ଆମ ଦଳ ଏବଂ ଆମ ମେଣ୍ଟ କେରଳର ଆବଶ୍ୟକତାକୁ ପୂରଣ କରିପାରିବ। ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମୋଦୀ ଜୀଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଆମେ ଏକ ବିକଶିତ କେରଳର ପରିକଳ୍ପନାକୁ ଯଥାସମ୍ଭବ ସର୍ବୋତ୍ତମ ଉପାୟରେ ସାକାର କରିପାରିବା। ଶ୍ରୀ ଅମିତ ଶାହ କହିଥିଲେ ଯେ ମୋଦୀ ଜୀ ହେଉଛନ୍ତି ଭାରତୀୟ ଇତିହାସର ଏକମାତ୍ର ନେତା ଯିଏ ଅକ୍ଷୟ ଶକ୍ତି ଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ଶକ୍ତି ଉତ୍ପାଦନ ଏବଂ ପୃଥିବୀର ସୁରକ୍ଷା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏଭଳି ବିବିଧ ବିକାଶର ପରିକଳ୍ପନା କରିଛନ୍ତି। ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ମୋଦୀ ଜୀ ଏକ ନୂତନ ଆତ୍ମବିଶ୍ୱାସର ଭାବନା ସୃଷ୍ଟି କରିଛନ୍ତି। ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ଏହାର ପରିଣାମ ସ୍ୱରୂପ, ମାତ୍ର ୧୧ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଆମେ ଏପରି ଏକ ଭାରତ ଗଠନ କରିବାରେ ସକ୍ଷମ ହୋଇଛୁ ଯାହାକୁ ବିଶ୍ୱ ବିସ୍ମୟକର ଦୃଷ୍ଟିରେ ଦେଖୁଛି। ୨୦୧୪ରେ ଆମେ ବିଶ୍ୱର ୧୧ତମ ସର୍ବବୃହତ୍ ଅର୍ଥବ୍ୟବସ୍ଥା ଥିଲୁ; ମାତ୍ର ୧୧ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଆମେ ୧୧ତମ ସ୍ଥାନରୁ ଉଠି ବିଶ୍ୱର ଚତୁର୍ଥ ସର୍ବବୃହତ୍ ଅର୍ଥବ୍ୟବସ୍ଥା ହୋଇପାରିଛୁ। ଶ୍ରୀ ଶାହ କହିଥିଲେ ଯେ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୭ ପୂର୍ବରୁ ଆମେ ବିଶ୍ୱର ତୃତୀୟ ସର୍ବବୃହତ ଅର୍ଥବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ପରିଣତ ହେବୁ।କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହ ଏବଂ ସମବାୟ ମନ୍ତ୍ରୀ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଦେଶରେ କେବଳ ଅର୍ଥନୈତିକ ବିକାଶ ହୋଇନାହିଁ, ବରଂ ଏହା ସହିତ ଭିତ୍ତିଭୂମି ପ୍ରାୟ ୬୧୦ ପ୍ରତିଶତ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି। ଆଜି ବିଶ୍ୱର ସମସ୍ତ ଡିଜିଟାଲ ନେଣଦେଣର ୫୦ ପ୍ରତିଶତ ଭାରତରେ ହୋଇଥାଏ। ଏହା ଦର୍ଶାଉଛି ଯେ ଏହି ୧୧ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଆମେ କେତେ କ’ଣ ହାସଲ କରିଛୁ। ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ବିଗତ ୧୧ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଆମେ ୬୦ କୋଟି ଗରିବ ଲୋକଙ୍କୁ ଘର ଯୋଗାଇ ଦେଇଛୁ, ସେମାନଙ୍କୁ ଗ୍ୟାସ ସଂଯୋଗ ପ୍ରଦାନ କରିଛୁ, ପାନୀୟ ଜଳ ଯୋଗାଇ ଦେଇଛୁ, ବିଦ୍ୟୁତ ଯୋଗାଇ ଦେଇଛୁ, ପ୍ରତି ମାସରେ ୫ କିଲୋଗ୍ରାମ ମାଗଣା ରାସନ ପ୍ରଦାନ କରିଛୁ ଏବଂ ୫ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ବୀମା ପ୍ରଦାନ କରିଛୁ। ଶ୍ରୀ ଶାହ କହିଥିଲେ ଯେ ଦୁଇ ପିଢ଼ି ଧରି ସଂଘର୍ଷ କରୁଥିବା ୬୦ କୋଟି ଗରିବ ଲୋକଙ୍କ ଜୀବନର ମୌଳିକ ଆବଶ୍ୟକତାକୁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମୋଦୀ ପୂରଣ କରିଛନ୍ତି। ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ଗତ ୧୦ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ୨୭ କୋଟି ଲୋକ ଦାରିଦ୍ର୍ୟ ସୀମାରେଖା ଉପରକୁ ଉଠିଛନ୍ତି। ଏହି ସମୟ ମଧ୍ୟରେ, କେବଳ ଭିତ୍ତିଭୂମିର ବିକାଶ ହୋଇନାହିଁ, ଭାରତ କେବଳ ଏକ ବିନିର୍ମାଣ ହବ୍ ହୋଇପାରିନାହିଁ, ପିଏଲଆଇ ଯୋଜନା ମାଧ୍ୟମରେ ଆମେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ରକାରର ବିନିର୍ମାଣ କ୍ଷେତ୍ରରେ ନିବେଶ ଆଣିଛୁ, ସର୍ବାଧିକ ଏଫଡିଆଇ ଆକୃଷ୍ଟ କରିଛୁ, ରପ୍ତାନୀକୁ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସ୍ତରକୁ ନେଇଛୁ, ୨୭ କୋଟି ଲୋକଙ୍କୁ ଦାରିଦ୍ର୍ୟ ସୀମାରେଖା ଉପରେ ଉଠାଇବାରେ ମଧ୍ୟ ଆମେ ସଫଳ ହୋଇଛୁ। ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ଏହା ହେଉଛି ଭାରତର ସାମଗ୍ରିକ ବିକାଶର ମଡେଲ। ଆମେ ଏହାକୁ ବିଭିନ୍ନ ପରୀକ୍ଷଣ ମାଧ୍ୟମରେ ପ୍ରମାଣିତ କରିଛୁ।ଶ୍ରୀ ଅମିତ ଶାହ କହିଥିଲେ ଯେ ଆଜି ଭାରତ ମହାକାଶ ଏବଂ ଷ୍ଟାର୍ଟଅପ୍ କ୍ଷେତ୍ରରେ ପ୍ରାଧାନ୍ୟ ବିସ୍ତାର କରିଛି। ଗବେଷଣା ଓ ବିକାଶର ୩୫ଟି ବିଭାଗରେ ଆମେ ୧୫ଟି ବିଭାଗରେ ଶୀର୍ଷ ୧ରୁ ୪ ମଧ୍ୟରେ ରହିଛୁ ଏବଂ ଅବଶିଷ୍ଟ ସମସ୍ତ ବିଭାଗରେ ଆମେ ଶୀର୍ଷ ୧ରୁ ୧୦ ମଧ୍ୟରେ ରହିଛୁ। ଦଶ ବର୍ଷ ପୂର୍ବେ, ଆମେ କୌଣସି ଗବେଷଣା ଓ ବିକାଶ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଶୀର୍ଷ ୫ ମଧ୍ୟରେ ନ ଥିଲୁ। ଏହା ଏକ ବହୁତ ବଡ଼ ସଫଳତା, ଯାହା ସୂଚାଇଥାଏ ଯେ ଭବିଷ୍ୟତ ଭାରତର ଅଟେ। ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ଗତ ୧୦ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଭାରତ ହାରାହାରି ସର୍ବାଧିକ ସଂଖ୍ୟକ ପେଟେଣ୍ଟ ପଞ୍ଜିକରଣ କରିଥିବା ଦେଶରେ ପରିଣତ ହୋଇଛି। ଆଜି ସମଗ୍ର ବିଶ୍ୱ ଅନୁଭବ କରୁଛି ଯେ ଏଠାରେ ଗବେଷଣା ଏବଂ ବିକାଶ ହେଉଛି, ଏବଂ ଭବିଷ୍ୟତ ଭାରତର ପଞ୍ଜୀକୃତ ପେଟେଣ୍ଟର ଅଟେ।କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହ ଏବଂ ସମବାୟ ମନ୍ତ୍ରୀ କହିଥିଲେ ଯେ ଆମେ କେରଳର ଲୋକମାନଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ‘ବିକଶିତ କେରଳ, ସୁରକ୍ଷିତ କେରଳ ଏବଂ ସମସ୍ତଙ୍କ ବିଶ୍ୱାସକୁ ସମ୍ମାନ ଦେଉଥିବା କେରଳ ’ ସ୍ଲୋଗାନ ଦେଇଛୁ। କେରଳ ଭଳି ବିବିଧତାପୂର୍ଣ୍ଣ ସମାଜ ପାଇଁ ଏହା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ। ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ଯେତେବେଳେ ତୁଷ୍ଟିକରଣ ହୁଏ, ଗୋଟିଏ ଗୋଷ୍ଠୀକୁ ଖୁସି କରିବାର ପ୍ରୟାସରେ, ଆପଣ ଅନ୍ୟ ଗୋଷ୍ଠୀ ପ୍ରତି ଅନ୍ୟାୟ କରନ୍ତି। ଶ୍ରୀ ଶାହ କହିଥିଲେ ଯେ ତାଙ୍କ ଦଳ ତୁଷ୍ଟିକରଣରେ ବିଶ୍ୱାସ କରେ ନାହିଁ, ବରଂ ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ନ୍ୟାୟ ସୁନିଶ୍ଚିତ କରିଥାଏ। ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ଯଦି ଆମେ ପ୍ରକୃତରେ କେରଳର ପ୍ରତ୍ୟେକ ନାଗରିକଙ୍କ ବିକାଶ ପ୍ରତି ଧ୍ୟାନ ଦେବୁ, ତେବେ ପରିଶୋଧ ପାଇଁ ବାହାରୁ ଅର୍ଥ ଆଗମନ ଆଧାରିତ ଅର୍ଥବ୍ୟବସ୍ଥା କେରଳକୁ ଲାଭାନ୍ୱିତ କରିପାରିବ ନାହିଁ। ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ସେ ଏହି ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ସ୍ୱାଗତ କରନ୍ତି ଏବଂ ଏହା ଜାରି ରହିବା ଉଚିତ, କିନ୍ତୁ କେବଳ ଏହା ମାଧ୍ୟମରେ କେରଳର ପ୍ରତ୍ୟେକ ନାଗରିକଙ୍କ ବିକାଶ ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ। ଶ୍ରୀ ଶାହ ପଚାରିଲେ ଯେ ଯେଉଁମାନଙ୍କ ପରିବାର ସଦସ୍ୟ ବିଦେଶରେ ନାହାନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କର କ’ ଣ ହେବ? ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ଆମକୁ ଏପରି ଏକ ଆର୍ଥିକ ମଡେଲ ନିର୍ମାଣ କରିବାର ଆବଶ୍ୟକତା ରହିଛି ଯାହା କେବଳ ପରିଶୋଧ ପାଇଁ ବାହାରୁ ଅର୍ଥ ଆଗମନ ଆଧାରିତ ଅର୍ଥବ୍ୟବସ୍ଥା ଉପରେ ନିର୍ଭର କରିବା ପରିବର୍ତ୍ତେ ସମସ୍ତଙ୍କ ବିକାଶ କରିବ ଏବଂ ବାହାରୁ ଅର୍ଥ ଆଗମନ ଆଧାରିତ ଅର୍ଥବ୍ୟବସ୍ଥା ମଧ୍ୟ ଏହାର ଏକ ଅଂଶ ହେବ। ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ଋଣ ହ୍ରାସ କରାଯିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ, ବରଂ ଅଧିକ ସୁଯୋଗ ମଧ୍ୟ ସୃଷ୍ଟି କରାଯିବା ଉଚିତ। ପର୍ଯ୍ୟଟନର ସମ୍ଭାବନାକୁ ଅନ୍ୱେଷଣ କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ, ଏବଂ କେରଳର ଶିକ୍ଷା କ୍ଷେତ୍ରକୁ ମଧ୍ୟ ଅନ୍ୱେଷଣ କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ।ଶ୍ରୀ ଅମିତ ଶାହ କହିଥିଲେ ଯେ କେରଳରେ ସାମୁଦ୍ରିକ ବାଣିଜ୍ୟର ଶତ ପ୍ରତିଶତ ସମ୍ଭାବନାକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଅନ୍ୱେଷଣ କରାଯିବା ଆବଶ୍ୟକ। କେରଳର ଆୟୁର୍ବେଦ, ଔଷଧୀୟ ଉତ୍ପାଦ ଏବଂ ମସଲା ବିଶ୍ୱବ୍ୟାପୀ ଆକର୍ଷଣୀୟ ଏବଂ ଏଗୁଡ଼ିକୁ ମଧ୍ୟ ଉପଯୋଗ କରିବାର ଆବଶ୍ୟକତା ରହିଛି। ସେ କହିଥିଲେ ଯେ କେରଳରେ ଡାଟା ଷ୍ଟୋରେଜ୍ ଏବଂ ଆଇ. ଟି. ଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅନେକ ଶିଳ୍ପ ରହିଛି, ଯେଉଁଗୁଡ଼ିକ ପାଇଁ ଅଧିକ ଜମିର ଆବଶ୍ୟକତା ନାହିଁ, କିନ୍ତୁ ଏଥିପାଇଁ ଉଚ୍ଚ ବୁଦ୍ଧିମତା ଆବଶ୍ୟକ, ଏବଂ ଏଗୁଡ଼ିକୁ ବିକଶିତ କରାଯିବା ଆବଶ୍ୟକ। ବାହାରୁ ଅର୍ଥ ଆଗମନ ଆଧାରିତ ଅର୍ଥବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରି କେରଳକୁ ବିକାଶର ଏକ ବ୍ୟାପକ ଏବଂ ସମାବେଶୀ ମଡେଲ ଗ୍ରହଣ କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ, ଯାହା ରାଜ୍ୟକୁ ଆଗକୁ ନେଇଯିବ। ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ଏହି ମଡେଲ କେରଳର ପ୍ରତ୍ୟେକ ନାଗରିକଙ୍କ ପାଇଁ ବିକାଶର ସୁଯୋଗ ଆଣିବ। ଶ୍ରୀ ଶାହ କହିଥିଲେ ଯେ ବିକାଶର ମଡେଲ ଏପରି ହେବା ଉଚିତ ଯେଉଁଥିରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ନାଗରିକ ନିଜର ପ୍ରତିଫଳନ ଦେଖିପାରିବେ ଏବଂ ଏଥିରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ନାଗରିକଙ୍କ ପାଇଁ ସ୍ଥାନ ଏବଂ ଦୂରଦୃଷ୍ଟି ରହିବା ଉଚିତ। ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ ଶ୍ରୀ ଅମିତ ଶାହ କହିଥିଲେ ଯେ ଆମେ ମଧ୍ୟ ଏକ ସୁରକ୍ଷିତ କେରଳ ଚାହୁଁଛୁ। ଆଇନ ଶୃଙ୍ଖଳା ଆମକୁ ଭଲ ଦେଖାଯାଇପାରେ, କିନ୍ତୁ ଯେତେବେଳେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ବିପଦ ଧୀରେ ଧୀରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଏ, ସେମାନେ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ଭାବରେ ଆମକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖନ୍ତି ନାହିଁ। ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ଯେତେବେଳେ ଆମେ ପି. ଏଫ୍. ଆଇ. ଉପରେ ପ୍ରତିବନ୍ଧକ ଲଗାଇଲୁ, ସେତେବେଳେ ଏଠାରେ ଉଭୟ ଶାସକ ମେଣ୍ଟ ଏହାକୁ ନୀରବ ସ୍ୱରରେ ବିରୋଧ କରିଥିଲେ ଏବଂ ଆମର ପଦକ୍ଷେପକୁ ସମର୍ଥନ କରିନଥିଲେ। ଶ୍ରୀ ଶାହ ପଚାରିଥିଲେ ଯେ ପି. ଏଫ୍. ଆଇ. ଏବଂ ଜମାତ୍-ଏ-ଇସଲାମି ଭଳି ସଙ୍ଗଠନ କେରଳକୁ ଏକଜୁଟ ରଖିପାରିବେ କି? ଯେଉଁମାନେ ସହାବସ୍ଥାନରେ ବିଶ୍ୱାସ କରନ୍ତି ନାହିଁ-ସେମାନେ କେରଳକୁ କିପରି ଏକଜୁଟ ରଖିପାରିବେ? ଏଭଳି ବିପଦଗୁଡ଼ିକୁ ଚିହ୍ନଟ କରିବା ଏବଂ ସେଗୁଡ଼ିକୁ ଦୂର କରିବା ହେଉଛି ପ୍ରଶାସନର ଦାୟିତ୍ୱ।ଗୃହ ମନ୍ତ୍ରୀ କହିଥିଲେ ଯେ ଯେତେବେଳେ ସେ ଦେଶର ବିଭିନ୍ନ ଅଞ୍ଚଳକୁ ଯାଇ କୁହନ୍ତି ଯେ ଆମେ ପି. ଏଫ୍. ଆଇ. ଉପରେ ପ୍ରତିବନ୍ଧକ ଲଗାଇଛୁ ଏବଂ ଏହାର କର୍ମୀମାନଙ୍କୁ ଜେଲ୍ ପଠାଇଛୁ, ସେତେବେଳେ ସମଗ୍ର ଦେଶ ସୁରକ୍ଷିତ ଅନୁଭବ କରେ। ସେ ଆହୁରି ମଧ୍ୟ କହିଛନ୍ତି ଯେ ‘ନିରାପଦ କେରଳ’ ର ଧାରଣା ହେଉଛି ପର୍ଦ୍ଦା ପଛରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ଏହିପରି ଅଦୃଶ୍ୟ ବିପଦକୁ ଚିହ୍ନଟ କରିବା ଏବଂ କେରଳକୁ ସେମାନଙ୍କଠାରୁ ରକ୍ଷା କରିବା। ଏଥିରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଧର୍ମର ଲୋକଙ୍କ ବିଶ୍ୱାସକୁ ସମ୍ମାନ ଦିଆଯିବା ଆବଶ୍ୟକ।ଶ୍ରୀ ଅମିତ ଶାହ କହିଥିଲେ ଯେ ମୋଦୀ ସରକାର ଗରିବଙ୍କ କଲ୍ୟାଣ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ଏବଂ କାହାରି ଧର୍ମ ବିଷୟରେ ନ ପଚାରି ସେମାନଙ୍କୁ ଚାରି କୋଟି ଘର ଯୋଗାଇ ଦେଇଥିଲେ। ସମସ୍ତେ ପାଣି ପାଉଛନ୍ତି, ସମସ୍ତେ ଖାଦ୍ୟ ଶସ୍ୟ ପାଉଛନ୍ତି, ଏବଂ ସମସ୍ତେ ଚିକିତ୍ସା ପାଉଛନ୍ତି। ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ଯେତେବେଳେ ଆପଣ ସରକାର ଚଳାନ୍ତି, ସେତେବେଳେ ସମସ୍ତ ଧର୍ମକୁ ନ୍ୟାୟ ମିଳିବା ଆବଶ୍ୟକ। ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ସାବରିମାଳାରେ ବିଶ୍ୱାସର ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠିଥାଏ, ତଥାପି ଯେତେବେଳେ ସାବରିମାଳାରେ ଭଗବାନଙ୍କ କୋଷାଗାରରୁ ଚୋରି ହୁଏ, ସେତେବେଳେ ଏହାକୁ ଲୁଚାଇ ଦିଆଯାଏ। ଏହା ପ୍ରଶାସନ ଉପରେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠାଇଛି। ତଦନ୍ତ ନିରପେକ୍ଷ ହେବା ଯଥେଷ୍ଟ ନୁହେଁ-ଏହା ମଧ୍ୟ ନିରପେକ୍ଷ ହେବା ଉଚିତ। ଶ୍ରୀ ଶାହ କହିଥିଲେ ଯେ ସାବରିମାଳା ମନ୍ଦିରରେ ସୁନା ଚୋରି ମାମଲାର ତଦନ୍ତ ଏକ ନିରପେକ୍ଷ ସଂସ୍ଥା ଦ୍ୱାରା କରାଯିବା ଉଚିତ। କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହ ଏବଂ ସମବାୟ ମନ୍ତ୍ରୀ କହିଛନ୍ତି ଯେ କେରଳରେ ପର୍ଯ୍ୟାୟକ୍ରମେ କ୍ଷମତାକୁ ଆସୁଥିବା ଦୁଇଟି ମେଣ୍ଟ ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ଦୁର୍ନୀତି ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି। ଏହି ଦୁଇଟି ମେଣ୍ଟ ମଧ୍ୟରୁ କୌଣସିଟି ଅନ୍ୟର କାର୍ଯ୍ୟକାଳରେ ଘଟିଥିବା ଦୁର୍ନୀତିର ତଦନ୍ତ କରେ ନାହିଁ। ସମବାୟ ଦୁର୍ନୀତି, ଏ. ଆଇ. କ୍ୟାମେରା ଦୁର୍ନୀତି, ପିପିପି ଦୁର୍ନୀତି ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦୁର୍ନୀତିରେ କୌଣସି ନିର୍ଣ୍ଣାୟକ ତଦନ୍ତ ହୋଇନାହିଁ। ଲାଞ୍ଚ ମାମଲା ଏବଂ ସୌର ଦୁର୍ନୀତିରେ ମଧ୍ୟ ତଦନ୍ତ କରାଯାଇନାହିଁ। ଉଭୟ ମେଣ୍ଟ ସରକାର ପରସ୍ପରର ଦୁର୍ନୀତିକୁ ସୁରକ୍ଷା ଦେଉଛନ୍ତି। ଶ୍ରୀ ଶାହ କହିଥିଲେ ଯେ ଯଦି କେରଳର ଲୋକମାନେ ନିଜକୁ ଦୁର୍ନୀତିରେ ମୁକ୍ତ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛନ୍ତି, ତେବେ ସେମାନେ ଆମ ସରକାରଙ୍କୁ ଥରେ ସୁଯୋଗ ଦେବା ଉଚିତ। ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ଆମେ କେରଳରେ “ବିନା ଦୁର୍ନୀତିରେ ଶାସନ” ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛୁ। କେବଳ ଆମ ସରକାର ବିନା ଦୁର୍ନୀତିରେ ଶାସନ, ବିନା ଭେଦଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପାଦନ ଏବଂ ଭୋଟ ବ୍ୟାଙ୍କ ରାଜନୀତି ବିନା ଦୂରଦୃଷ୍ଟି ପ୍ରଦାନ କରିପାରିବେ। ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ଦୁର୍ନୀତି ବିନା ଶାସନ ଅର୍ଥ ହେଉଛି ସ୍ୱଚ୍ଛ ପ୍ରଶାସନ, ଯାହା ଗଣତନ୍ତ୍ରକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିଥାଏ; ଭେଦଭାବ ବିନା କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପାଦନ ଆମ ସମ୍ବିଧାନର ମୂଳ ମୂଲ୍ୟବୋଧକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିଥାଏ; ଏବଂ ଭୋଟ ବ୍ୟାଙ୍କ ରାଜନୀତି ବିନା ଦୂରଦୃଷ୍ଟି ସାମଗ୍ରିକ ବିକାଶର ଏକ ମଡେଲ ସୃଷ୍ଟି କରିପାରିବ। ଆମେ ଏହାକୁ ସାରା ଦେଶରେ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିଛୁ। ଶ୍ରୀ ଶାହ କହିଥିଲେ ଯେ ଗତ ୧୧ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ମୋଦୀ ସରକାର ଏହି ଦିଗରେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି ଏବଂ ଆମେ କେରଳର ବିକାଶ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ବହୁତ କିଛି କରିଛୁ। କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହ ଏବଂ ସମବାୟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଶ୍ରୀ ଅମିତ ଶାହ କହିଛନ୍ତି ଯେ ୨୦୦୪ ରୁ ୨୦୧୪ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କ୍ଷମତାରେ ଥିବା କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର କେରଳକୁ ୭୨,୦୦୦ କୋଟି ଟଙ୍କା ଦେଇଥିବାବେଳେ ୨୦୧୪ ରୁ ୨୦୨୪ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଶ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀଙ୍କ ସରକାର କେରଳକୁ ୩.୧୩ ଲକ୍ଷ କୋଟି ଟଙ୍କାର ବିକାଶ ପାଣ୍ଠି ପ୍ରଦାନ କରିଥିଲେ, ଯଦିଓ ସେହି ସମୟରେ କେରଳରେ ଆମ ମେଣ୍ଟ ପାଖରେ କ୍ଷମତା ନଥିଲା। ଏହା ବ୍ୟତୀତ ଭିତ୍ତିଭୂମି ବିକାଶ ପାଇଁ ୨୨,୦୦୦ କୋଟି ଟଙ୍କା, ସଡ଼କ ବିକାଶ ପାଇଁ ୪୦୦୦ କୋଟି ଟଙ୍କା ଏବଂ ରେଳବାଇ ଏବଂ ବିମାନବନ୍ଦର ପାଇଁ ୧୭,୦୦୦ କୋଟି ଟଙ୍କା ପୃଥକ ଭାବେ ଆବଣ୍ଟନ କରାଯାଇଛି। ଏହାବ୍ୟତୀତ ସହରାଞ୍ଚଳ ବିକାଶ ପାଇଁ ୨୨ ହଜାର କୋଟି ଟଙ୍କା ପୃଥକ ଭାବେ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥିଲା। ଅମୃତ ଯୋଜନା ଅଧୀନରେ ଆଲପପୁଝା, କନ୍ନୁର, କୋଚି, କୋଲ୍ଲମ, କୋଝିକୋଡ, ପାଲକ୍କଡ, ଥିରୁବନନ୍ତପୁରମ, ତ୍ରିଶୂର ଏବଂ ଗୁରୁବାୟୁରରେ ଉନ୍ନତିକରଣ କାର୍ଯ୍ୟ କରାଯାଇଥିଲା। ତିରୁବନନ୍ତପୁରମ ଏବଂ କୋଚିକୁ ସ୍ମାର୍ଟ ସିଟି ମିଶନରେ ସାମିଲ କରାଯାଇଛି। ଜନ ବିକାଶ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଅଧୀନରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଭାବେ ୧୩୦ କୋଟି ଟଙ୍କାର ପାଣ୍ଠି ସହିତ ପ୍ରାୟ ୧୯ଟି ଗୋଷ୍ଠୀ ଭିତ୍ତିଭୂମି ପ୍ରକଳ୍ପର ଶୁଭାରମ୍ଭ କରିଥିଲେ। ଶ୍ରୀ ଶାହ କହିଥିଲେ ଯେ ମୋଦୀ ସରକାର ନୁହେଁ, ବରଂ କେରଳ ସରକାର କେରଳ ପ୍ରତି ଅନ୍ୟାୟ କରିଛନ୍ତି। ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ଯେତେବେଳେ ଏକ ନୂତନ କେରଳ ସୃଷ୍ଟି ହେବ, ସେତେବେଳେ ହିଁ ଏକ ନୂତନ ଭାରତ ସୃଷ୍ଟି ହେବ ଏବଂ କେବଳ ଏକ ବିକଶିତ କେରଳ ଦ୍ୱାରା ହିଁ ଏକ ବିକଶିତ ଭାରତ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇପାରିବ।ଶ୍ରୀ ଅମିତ ଶାହ କହିଥିଲେ ଯେ କେରଳ କୌମୁଦି ଭାରତର ଆଞ୍ଚଳିକ ଭାଷାରେ ସାମ୍ବାଦିକତାରେ ଏକ ବିଶ୍ୱସନୀୟ ସ୍ୱର ଭାବେ ଉଭା ହୋଇଛି। ଦୀର୍ଘ ବର୍ଷର କାର୍ଯ୍ୟ ମାଧ୍ୟମରେ କେରଳ କୌମୁଦି ରାଜ୍ୟବାସୀଙ୍କ ଆତ୍ମାର ସ୍ୱର ପାଲଟିଛନ୍ତି। ଏହା ଜନସାଧାରଣ, ଲୋକପ୍ରିୟ ସଂସ୍କୃତି ଏବଂ ସାମୂହିକ ଚେତନାର ପ୍ରତିଫଳନ ପାଲଟିଛି।

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *