ପହଲେ ଇଣ୍ଡିଆ ଫାଉଣ୍ଡେସନ୍ ଦ୍ୱାରା “ବିକଶିତ ଓଡ଼ିଶା: ପ୍ରଗତି, ସମ୍ଭାବନା ଏବଂ ୨୦୪୭ର ପଥ” କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଆୟୋଜିତ

ପହଲେ ଇଣ୍ଡିଆ ଫାଉଣ୍ଡେସନ୍ ଦ୍ୱାରା “ବିକଶିତ ଓଡ଼ିଶା: ପ୍ରଗତି, ସମ୍ଭାବନା ଏବଂ ୨୦୪୭ର ପଥ” କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଆୟୋଜିତ * ମୁଖ୍ୟ ଶାସନ ସଚିବ ‘ବିକଶିତ ଓଡ଼ିଶା ୨୦୩୬’ ପାଇଁ EDGE ଫ୍ରେମୱାର୍କ ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱାରୋପ କଲେ * ସମୃଦ୍ଧି, ଆରୋଗ୍ୟ ଏବଂ ସମାନତା: ବିକଶିତ ଓଡ଼ିଶା ପରିକଳ୍ପନାର ମୂଳ ଆଧାର * ନିବେଶ, ଦକ୍ଷତା ବିକାଶ ଏବଂ ସ୍ଥାୟୀ ବିକାଶ ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ * ପର୍ଯ୍ୟଟନ, ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ଏବଂ ବ୍ଲୁ ଇକୋନୋମି (ସାମୁଦ୍ରିକ ଅର୍ଥନୀତି) ଭବିଷ୍ୟତ ବିକାଶର ମୁଖ୍ୟ ଚାଳକ ଭାବେ ଚିହ୍ନଟଭୁବନେଶ୍ୱର, ୨୩ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୬:ପହଲେ ଇଣ୍ଡିଆ ଫାଉଣ୍ଡେସନ୍ (PIF) ଶୁକ୍ରବାର, ୨୩ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୬ରେ ଡିଏନ୍ ସ୍କୋୟାରସ୍ଥିତ ଭିଭାନ୍ତା ଭୁବନେଶ୍ୱରଠାରେ “ବିକଶିତ ଓଡ଼ିଶା: ପ୍ରଗତି, ସମ୍ଭାବନା ଏବଂ ୨୦୪୭ର ପଥ” ଶୀର୍ଷକ ଏକ ଆଲୋଚନାଚକ୍ରର ଆୟୋଜନ କରିଥିଲା। ଏହି କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ ମୁଖ୍ୟ ଶାସନ ସଚିବ ଶ୍ରୀମତୀ ଅନୁ ଗର୍ଗ (IAS) ମୁଖ୍ୟ ଅତିଥି ଭାବେ ଯୋଗଦେଇଥିଲେ। ଏଥିରେ ସରକାରୀ ଅଧିକାରୀ, ଶିଳ୍ପ ପ୍ରତିନିଧି ଏବଂ ଶିକ୍ଷାବିତ୍‌ମାନେ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇ ୨୦୪୭ ସୁଦ୍ଧା ଓଡ଼ିଶାର ଅର୍ଥନୈତିକ ପ୍ରଗତି, ନିବେଶ ସୁଯୋଗ ଏବଂ ବିକାଶମୂଳକ ପ୍ରାଥମିକତା ଉପରେ ଆଲୋଚନା କରିଥିଲେ।ମୁଖ୍ୟବକ୍ତା ଭାବେ ଉଦ୍‌ବୋଧନ ଦେଇ ପହଲେ ଇଣ୍ଡିଆ ଫାଉଣ୍ଡେସନ୍‌ର ଅଧ୍ୟକ୍ଷ तथा ନୀତି ଆୟୋଗର ପୂର୍ବତନ ଉପାଧ୍ୟକ୍ଷ ଡଃ ରାଜୀବ କୁମାର ଓଡ଼ିଶାର ଅର୍ଥନୈତିକ ବିକାଶକୁ ବଜାୟ ରଖିବା ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ଢାଞ୍ଚାଗତ ପରିବର୍ତ୍ତନ ବିଷୟରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଥିଲେ। ସେ କହିଥିଲେ, “ଭାରତର ମୋଟ ଖଣିଜ ମୂଲ୍ୟର ୪୪% ଓଡ଼ିଶା ଉତ୍ପାଦନ କରେ, କିନ୍ତୁ ଖଣି କ୍ଷେତ୍ରକୁ ଉଚ୍ଚ-ମୂଲ୍ୟ ଏବଂ ଉଚ୍ଚ-ପୁଞ୍ଜି ନିବେଶ ଶିଳ୍ପ ଭାବରେ ପରିଚାଳିତ କରିବାକୁ ହେବ। ଏହାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଖଣିଜ ପଦାର୍ଥକୁ ବନ୍ଦରଗୁଡ଼ିକ ସହିତ ଯୋଡ଼ିବା ଏବଂ ଗ୍ରୀନ୍ ଷ୍ଟିଲ୍, ଗ୍ରୀନ୍ ଆଲୁମିନିୟମ୍, ଗ୍ରୀନ୍ ହାଇଡ୍ରୋଜେନ୍ ଏବଂ ଦୁର୍ଲଭ-ମୃତ୍ତିକା ମ୍ୟାଗନେଟ୍‌ କ୍ଷେତ୍ରକୁ ଅଗ୍ରସର ହେବା। ଦ୍ରବ୍ୟ ରପ୍ତାନି, ଯାହା ଏବେ ପ୍ରାୟ ୧୧ ବିଲିୟନ୍ ଡଲାର ଅଛି, ତାହା ୨୦୩୬ ସୁଦ୍ଧା ୧୦୦ ବିଲିୟନ୍ ଡଲାରରେ ପହଞ୍ଚିବା ଆବଶ୍ୟକ। ଆଜି ଆଠଟି ଜିଲ୍ଲା ମୋଟ ରପ୍ତାନିର ୮୩% ଯୋଗଦାନ କରୁଥିବା ବେଳେ ତଳେ ଥିବା ୧୫ଟି ଜିଲ୍ലାର ଯୋଗଦାନ ମାତ୍ର ୨%। ଏଥିରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଆଣିବା ପାଇଁ ସେ ପଛୁଆ ଜିଲ୍ଲାଗୁଡ଼ିକ ପାଇଁ ଚାରିଟି ନିୟମ ପ୍ରସ୍ତାବ ଦେଇଥିଲେ: ସେଗୁଡ଼ିକ ହେଲା One District One Product (ଗୋଟିଏ ଜିଲ୍ଲା ଗୋଟିଏ ଉତ୍ପାଦ), ଗ୍ଲୋବାଲ୍ ଆଙ୍କର୍ ବାୟର୍, ଏକ ସାଝା ପ୍ରସେସିଂ ସୁବିଧା, ଏବଂ ବନ୍ଦର ସହିତ ସଡ଼କ କିମ୍ବା ରେଳ ସଂଯୋଗ। ୨୦୩୬ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମ ବୟସର ସୁଯୋଗ ଥିବାରୁ ଓଡ଼ିଶା ଆକୃଷ୍ଟ କରୁଥିବା ଶିଳ୍ପଗୁଡ଼ିକ ପାଇଁ ନିଜର ଯୁବବର୍ଗଙ୍କୁ ଦକ୍ଷ କରିବା ଉଚିତ୍।”ତାଙ୍କ ଉପସ୍ଥାପନାରେ ଗତ ଦୁଇ ଦଶନ୍ଧି ମଧ୍ୟରେ ଓଡ଼ିଶାର ଅର୍ଥନୀତି କିପରି ଦଶଗୁଣ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି ତାହା ମଧ୍ୟ ଦର୍ଶାଯାଇଥିଲା। ଡଃ କୁମାର କହିଥିଲେ, “ବାର୍ଷିକ ୧୦% ଅଭିବୃଦ୍ଧି ହାର ବଜାୟ ରହିଲେ ୨୦୪୭ ସୁଦ୍ଧା ଓଡ଼ିଶା ଏକ ବିକଶିତ ଅର୍ଥନୀତିରେ ପରିଣତ ହେବ, ଯାହାର ମୁଣ୍ଡପିଛା ଆୟ ପ୍ରାୟ $୧୮,୦୦୦ ହେବ, ଯାହା ବିଶ୍ୱ ବ୍ୟାଙ୍କର ବିକଶିତ, ଉଚ୍ଚ-ଆୟକାରୀ ଅର୍ଥନୀତିର ସୀମାଠାରୁ ବହୁତ ଅଧିକ। ଏଠାରେ ପହଞ୍ଚିବା ପାଇଁ ଉଚ୍ଚ-ମୂଲ୍ୟର ଖଣି ଶିଳ୍ପ, ସବୁଜ ଧାତୁ ଏବଂ ଚୟନିତ ଜିଲ୍ଲାଗୁଡ଼ିକରେ ବିଶ୍ୱସ୍ତରୀୟ ଆଙ୍କର୍ ଫାର୍ମର ଆବଶ୍ୟକତା ରହିଛି। ଏହାସହ ଓଡ଼ିଶାର ଶେଷ ୫୦% ଜିଲ୍ଲାଗୁଡ଼ିକୁ ମଧ୍ୟ ବିଶ୍ୱ ମୂଲ୍ୟ ଶୃଙ୍ଖଳାରେ ସାମିଲ କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ।”ସମ୍ମିଳନୀକୁ ସମ୍ବୋଧିତ କରି ମୁଖ୍ୟ ଶାସନ ସଚିବ ଶ୍ରୀମତୀ ଗର୍ଗ କହିଥିଲେ ଯେ, ‘ବିକଶିତ ଭାରତ ୨୦୪୭’ର ଜାତୀୟ ପରିକଳ୍ପନା ସହିତ ତାଳ ଦେଇ ଓଡ଼ିଶା ‘ବିକଶିତ ଓଡ଼ିଶା’ ଦୂରଦୃଷ୍ଟିର ଏକ ଭାଗ ଭାବରେ ୨୦୩୬ ସୁଦ୍ଧା ୫୦୦ ବିଲିୟନ୍ ଡଲାର ଏବଂ ୨୦୪୭ ସୁଦ୍ଧା ୧.୫ ଟ୍ରିଲିୟନ୍ ଡଲାରର ଅର୍ଥନୀତି ହେବାର ଲକ୍ଷ୍ୟ ନେଇ ଏକ ଭିଜନ୍ ଡକ୍ୟୁମେଣ୍ଟ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଛି। ରାଜ୍ୟର ବିକାଶ କୌଶଳ ବର୍ଣ୍ଣନା କରି ସେ EDGE ଫ୍ରେମୱାର୍କ (Economic Strength – ଅର୍ଥନୈତିକ ଶକ୍ତି, Demography – ଜନସଂଖ୍ୟା, Geography – ଭୌଗୋଳିକ ସ୍ଥିତି, ଏବଂ Ecosystem – ପରିବେଶ) କୁ ‘ବିକଶିତ ଓଡ଼ିଶା’ର ମୁଖ୍ୟ ସ୍ତମ୍ଭ ଭାବରେ ଦର୍ଶାଇଥିଲେ। * ଅର୍ଥନୈତିକ ଶକ୍ତି (Economic Strength): ରାଜ୍ୟର ପ୍ରଚୁର ଖଣିଜ ସମ୍ପଦର ସଦୁପଯୋଗ, ଆର୍ଥିକ ଶୃଙ୍ଖଳା, ରାଜସ୍ୱ ଶକ୍ତି, ଜଳସମ୍ପଦର ସୁରକ୍ଷା ଏବଂ ନିବେଶ ମାଧ୍ୟମରେ ଅଧିକ ପୁଞ୍ଜି ଆକୃଷ୍ଟ କରି ଉଚ୍ଚ ଅର୍ଥନୈତିକ ଅଭିବୃଦ୍ଧି ବଜାୟ ରଖିବା ଉପରେ ସେ ଗୁରୁତ୍ୱାରୋପ କରିଥିଲେ। * ଜନସଂଖ୍ୟା (Demography): ଓଡ଼ିଶାର ଶିକ୍ଷାନୁଷ୍ଠାନ ଏବଂ ‘ୱାର୍ଲ୍ଡ ସ୍କିଲ୍ ସେଣ୍ଟର’ (World Skill Center) ର ସାମର୍ଥ୍ୟକୁ ବ୍ୟବହାର କରି ନୂତନ ଅର୍ଥନୈତିକ ଆବଶ୍ୟକତା ପୂରଣ ପାଇଁ ଦକ୍ଷ ମାନବସମ୍ବଳ ତିଆରି କରିବା ଉପରେ ସେ ବୁଝାଇଥିଲେ। * ଭୌଗୋଳିକ ସ୍ଥିତି (Geography): ଲୁହାପଥର ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଖଣିଜ ସମ୍ପଦର ସ୍ଥାୟୀ ବ୍ୟବହାର ସହିତ ବ୍ଲୁ ଇକୋନୋମି (ସାମୁଦ୍ରିକ ଅର୍ଥନୀତି), ଗଭୀର ସମୁଦ୍ର ମାଛ ଧରିବା ଏବଂ ସାମୁଦ୍ରିକ ଆଧାରିତ ଅର୍ଥନୈତିକ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପର ବ୍ୟାପକ ସମ୍ଭାବନା ବିଷୟରେ ସେ ଆଲୋକପାତ କରିଥିଲେ। * ପରିବେଶ (Ecosystem): ବ୍ୟବସାୟ କରିବାର ସହଜତା (Ease of Doing Business) କୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବା ଏବଂ ନିବେଶ ଓ ଉଦ୍ୟୋଗ ପାଇଁ ଏକ ଅନୁକୂଳ ପରିବେଶ ସୃଷ୍ଟି କରିବା ଉପରେ ସେ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେଇଥିଲେ।ସେ ଆହୁରି ମଧ୍ୟ କହିଥିଲେ ଯେ, ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା (IT), ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର, ଡାଟା ସେଣ୍ଟର, ଶିକ୍ଷା ଏବଂ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟସେବା ପରି ଉଦ୍‌ବୋଧୀ କ୍ଷେତ୍ରଗୁଡ଼ିକ ଉପରେ ରାଜ୍ୟ ଧ୍ୟାନ ଦେଉଥିବା ବେଳେ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ଏବଂ କୃଷିକୁ ଭବିଷ୍ୟତର ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବିକାଶ ଚାଳକ ଭାବେ ଚିହ୍ନଟ କରାଯାଇଛି।ବିକାଶ କେବଳ ଅର୍ଥନୈତିକ ଅଭିବୃଦ୍ଧିରେ ସୀମିତ ନରହି ଏଥିରେ ସମୃଦ୍ଧି (Prosperity), ଆରୋଗ୍ୟ (Wellness) ଏବଂ ସମାନତା (Equity) — ଏହି ତିନୋଟି ମୁଖ୍ୟ ସ୍ତମ୍ଭ ରହିବା ଉଚିତ୍ ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଜୀବନଧାରଣର ମାନ, ସାମାଜିକ କଲ୍ୟାଣ ଏବଂ ସର୍ବବ୍ୟାପୀ ବିକାଶ ସୁନିଶ୍ଚିତ ହୋଇପାରିବ।ଏହି ଅବସରରେ ଡିଆଜିଓ ଇଣ୍ଡିଆ (Diageo India) ର ସହଯୋଗରେ ପ୍ରସ୍ତୁତ ପହଲେ ଇଣ୍ଡିଆ ଫାଉଣ୍ଡେସନ୍‌ର ଏକ ରିପୋର୍ଟ ମଧ୍ୟ ଉନ୍ମୋଚିତ ହୋଇଥିଲା। ଏହି ରିପୋର୍ଟର ଶୀର୍ଷକ ଥିଲା: Unshackling Odisha’s Alcobev Sector: Towards a Business-Driven Partnership Model। ଏହା ଓଡ଼ିଶାର ଅର୍ଥନୀତିରେ ଆଲକୋବେଭ୍ (Alcobev) କ୍ଷେତ୍ରର ଅବଦାନ, ରାଜସ୍ୱ ଆଦାୟ, ନିଯୁକ୍ତି ଏବଂ ସ୍ଥାନୀୟ ବ୍ୟବସାୟୀଙ୍କ ସହଯୋଗିତା ବିଷୟରେ ଆଲୋଚନା କରିଛି।If you need any specific part modified or summarized, please let me know!